跳到主要内容

题型分析 — Continuous Random Variables

Question Type 1: Finding Constant from PDF

求 PDF 中的未知常数。

如何识别

PDF 表达式含未知参数(如 kk, cc, aa),需利用 f(x)dx=1\int_{-\infty}^{\infty} f(x)\,dx = 1 求解。

:::note[标准解题方法]

  1. 写出 f(x)dx=1\displaystyle \int_{-\infty}^{\infty} f(x)\,dx = 1
  2. 对 PDF 在定义域上积分
  3. 分段 PDF 则在各段分别积分后求和
  4. 解方程得常数
  5. 验证 f(x)0f(x) \ge 0(若常数使 PDF 出现负值则舍去)

:::

:::info[评分标准(MS 模式)]

  • B1 写出 f(x)dx=1\int f(x)\,dx = 1
  • M1 正确积分
  • A1 常数正确(允许 exact form 如 38\frac{3}{8}112\frac{1}{12}

:::

典型例题

Example 1 — 9231/s20/qp/41 Q3 (2 marks):

A continuous random variable XX has probability density function f(x)={k(2xx2),0x2,0,otherwise.f(x) = \begin{cases} k(2x - x^2), & 0 \le x \le 2, \\ 0, & \text{otherwise.} \end{cases} Find kk.

📝 MS 展开查看

02k(2xx2)dx=1\int_0^2 k(2x - x^2)\,dx = 1 B1

02(2xx2)dx=[x2x33]02=483=43\int_0^2 (2x - x^2)\,dx = \left[x^2 - \frac{x^3}{3}\right]_0^2 = 4 - \frac{8}{3} = \frac{4}{3}

k×43=1k=34k \times \frac{4}{3} = 1 \Rightarrow k = \frac{3}{4} A1

[Total: 2]


Example 2 — 9231/w20/qp/41 Q6 (3 marks):

The continuous random variable XX has PDF f(x)={a(1x),0x1,a(x1),1lt;x2,0,otherwise.f(x) = \begin{cases} a(1 - x), & 0 \le x \le 1, \\ a(x - 1), & 1 < x \le 2, \\ 0, & \text{otherwise.} \end{cases} Find aa.

📝 MS 展开查看

01a(1x)dx+12a(x1)dx=1\int_0^1 a(1 - x)\,dx + \int_1^2 a(x - 1)\,dx = 1 B1

01a(1x)dx=a[xx22]01=a(112)=a2\int_0^1 a(1 - x)\,dx = a\left[x - \frac{x^2}{2}\right]_0^1 = a\left(1 - \frac{1}{2}\right) = \frac{a}{2} M1

12a(x1)dx=a[x22x]12=a[(22)(121)]=a(0+12)=a2\int_1^2 a(x - 1)\,dx = a\left[\frac{x^2}{2} - x\right]_1^2 = a\left[(2 - 2) - \left(\frac{1}{2} - 1\right)\right] = a\left(0 + \frac{1}{2}\right) = \frac{a}{2}

a2+a2=a=1\frac{a}{2} + \frac{a}{2} = a = 1 A1

[Total: 3]


Example 3 — 9231/s25/qp/41 Q2 (2 marks):

A random variable XX has PDF f(x)={kx(4x),0x4,0,otherwise.f(x) = \begin{cases} kx(4 - x), & 0 \le x \le 4, \\ 0, & \text{otherwise.} \end{cases} Find kk.

📝 MS 展开查看

04kx(4x)dx=1\int_0^4 kx(4 - x)\,dx = 1 B1

04(4xx2)dx=[2x2x33]04=32643=323\int_0^4 (4x - x^2)\,dx = \left[2x^2 - \frac{x^3}{3}\right]_0^4 = 32 - \frac{64}{3} = \frac{32}{3}

k×323=1k=332k \times \frac{32}{3} = 1 \Rightarrow k = \frac{3}{32} A1

[Total: 2]


:::warning[常见陷阱]

  • 分段 PDF 积分时遗漏某一段
  • 积分上下限写错(没有覆盖 PDF 非零的所有区域)
  • 求出常数后未验证 f(x)0f(x) \ge 0

:::


Question Type 2: Finding CDF from PDF

由概率密度函数求累积分布函数。

如何识别

已知 PDF f(x)f(x),要求 F(x)F(x),或要求 P(a < X < b) 且需先求 CDF。

:::note[标准解题方法]

  1. 确定 PDF 的非零区间
  2. xx 分类讨论:
    • xx 在左端左侧:F(x)=0F(x) = 0
    • xx 在每段内部:F(x)=下限xf(t)dtF(x) = \int_{\text{下限}}^x f(t)\,dt
    • xx 在右端右侧:F(x)=1F(x) = 1
  3. 验证 FF 在分段边界处连续
  4. 写出分段 CDF 表达式

:::

:::info[评分标准(MS 模式)]

  • M1 写出 F(x)=f(t)dtF(x) = \int f(t)\,dt 的形式
  • A1 每段 F(x)F(x) 表达式正确
  • B1 F()=0F(-\infty) = 0F()=1F(\infty) = 1 已体现

:::

典型例题

Example 1 — 9231/s21/qp/41 Q3 (5 marks):

XX has PDF f(x)=34(2xx2)f(x) = \frac{3}{4}(2x - x^2), 0x20 \le x \le 2, zero otherwise. Find F(x)F(x).

📝 MS 展开查看

For x < 0: F(x)=0F(x) = 0 B1

For 0x20 \le x \le 2: F(x)=0x34(2tt2)dtF(x) = \int_0^x \frac{3}{4}(2t - t^2)\,dt M1 =34[t2t33]0x= \frac{3}{4}\left[t^2 - \frac{t^3}{3}\right]_0^x =34(x2x33)=3x24x34= \frac{3}{4}\left(x^2 - \frac{x^3}{3}\right) = \frac{3x^2}{4} - \frac{x^3}{4} =x2(3x)4= \frac{x^2(3 - x)}{4} A1

For x > 2: F(x)=1F(x) = 1 B1

F(x)={0,xlt;0,x2(3x)4,0x2,1,xgt;2.F(x) = \begin{cases} 0, & x < 0, \\ \frac{x^2(3 - x)}{4}, & 0 \le x \le 2, \\ 1, & x > 2. \end{cases}

A1 (for correct final form)

[Total: 5]


Example 2 — 9231/s23/qp/41 Q6 (4 marks):

XX has PDF f(x)=12sinxf(x) = \frac{1}{2}\sin x, 0xπ0 \le x \le \pi, zero otherwise. Find F(x)F(x).

📝 MS 展开查看

For x < 0: F(x)=0F(x) = 0 B1

For 0xπ0 \le x \le \pi: F(x)=0x12sintdtF(x) = \int_0^x \frac{1}{2}\sin t\,dt M1 =12[cost]0x= \frac{1}{2}[-\cos t]_0^x =12(cosx+1)= \frac{1}{2}(-\cos x + 1) =1cosx2= \frac{1 - \cos x}{2} A1

For x > \pi: F(x)=1F(x) = 1 B1

Check: F(π)=1(1)2=1F(\pi) = \frac{1 - (-1)}{2} = 1

[Total: 4]


Example 3 — 9231/w23/qp/41 Q4 (5 marks):

XX has PDF f(x)=38(x1)2f(x) = \frac{3}{8}(x - 1)^2, 1x31 \le x \le 3, zero otherwise. Find F(x)F(x).

📝 MS 展开查看

For x < 1: F(x)=0F(x) = 0 B1

For 1x31 \le x \le 3: F(x)=1x38(t1)2dtF(x) = \int_1^x \frac{3}{8}(t - 1)^2\,dt M1 =38[(t1)33]1x= \frac{3}{8}\left[\frac{(t-1)^3}{3}\right]_1^x =(x1)38= \frac{(x-1)^3}{8} A1

For x > 3: F(x)=1F(x) = 1 B1

Check: F(3)=238=1F(3) = \frac{2^3}{8} = 1

F(x)={0,xlt;1,(x1)38,1x3,1,xgt;3.F(x) = \begin{cases} 0, & x < 1, \\ \frac{(x-1)^3}{8}, & 1 \le x \le 3, \\ 1, & x > 3. \end{cases}

A1 (for correct piecewise)

[Total: 5]


:::warning[常见陷阱]

  • 积分变量混淆:用 F(x)=f(t)dtF(x) = \int f(t)\,dt 而非 f(x)dx\int f(x)\,dx
  • 分段 CDF 在边界处不连续
  • 遗漏左端左侧或右端右侧情况
  • 积分常数未用 F(lower)=0F(\text{lower}) = 0 确定

:::


Question Type 3: Finding E(X)E(X) and Var(X)\text{Var}(X)

求期望和方差。

如何识别

要求计算 E(X)E(X) 和/或 Var(X)\text{Var}(X),通常紧随求常数或求 CDF 之后。

:::note[标准解题方法]

  1. 计算 E[X]=xf(x)dxE[X] = \int x f(x)\,dx
  2. 计算 E[X2]=x2f(x)dxE[X^2] = \int x^2 f(x)\,dx
  3. Var(X)=E[X2](E[X])2\text{Var}(X) = E[X^2] - (E[X])^2
  4. 对于分段 PDF,每段乘以对应变量后积分再求和

:::

:::info[评分标准(MS 模式)]

  • M1 E[X]=xf(x)dxE[X] = \int x f(x)\,dx
  • A1 E[X]E[X] 正确
  • M1 E[X2]=x2f(x)dxE[X^2] = \int x^2 f(x)\,dx
  • A1 E[X2]E[X^2] 正确
  • M1 Var(X)=E[X2](E[X])2\text{Var}(X) = E[X^2] - (E[X])^2
  • A1 Var(X)\text{Var}(X) 正确

:::

典型例题

Example 1 — 9231/s20/qp/41 Q3 (6 marks):

XX has PDF f(x)=34(2xx2)f(x) = \frac{3}{4}(2x - x^2), 0x20 \le x \le 2, zero otherwise. (i) Find E(X)E(X). (ii) Find Var(X)\text{Var}(X).

📝 MS 展开查看

(i) E[X]=02x34(2xx2)dxE[X] = \int_0^2 x \cdot \frac{3}{4}(2x - x^2)\,dx M1 =3402(2x2x3)dx= \frac{3}{4} \int_0^2 (2x^2 - x^3)\,dx =34[2x33x44]02= \frac{3}{4}\left[\frac{2x^3}{3} - \frac{x^4}{4}\right]_0^2 =34(1634)=34×43=1= \frac{3}{4}\left(\frac{16}{3} - 4\right) = \frac{3}{4} \times \frac{4}{3} = 1 A1

(ii) E[X2]=02x234(2xx2)dxE[X^2] = \int_0^2 x^2 \cdot \frac{3}{4}(2x - x^2)\,dx M1 =3402(2x3x4)dx= \frac{3}{4} \int_0^2 (2x^3 - x^4)\,dx =34[x42x55]02= \frac{3}{4}\left[\frac{x^4}{2} - \frac{x^5}{5}\right]_0^2 =34(8325)=34×85=65= \frac{3}{4}\left(8 - \frac{32}{5}\right) = \frac{3}{4} \times \frac{8}{5} = \frac{6}{5} A1

Var(X)=6512=15\text{Var}(X) = \frac{6}{5} - 1^2 = \frac{1}{5} M1 A1

[Total: 6]


Example 2 — 9231/s22/qp/41 Q3 (7 marks):

XX has PDF f(x)=332x(4x)f(x) = \frac{3}{32}x(4 - x), 0x40 \le x \le 4, zero otherwise. (i) Find E(X)E(X). (ii) Find Var(X)\text{Var}(X). (iii) Find E(2X+3)E(2X + 3).

📝 MS 展开查看

(i) E[X]=04x332x(4x)dxE[X] = \int_0^4 x \cdot \frac{3}{32}x(4 - x)\,dx M1 =33204(4x2x3)dx= \frac{3}{32} \int_0^4 (4x^2 - x^3)\,dx =332[4x33x44]04= \frac{3}{32}\left[\frac{4x^3}{3} - \frac{x^4}{4}\right]_0^4 =332(256364)=332×643=2= \frac{3}{32}\left(\frac{256}{3} - 64\right) = \frac{3}{32} \times \frac{64}{3} = 2 A1

(ii) E[X2]=04x2332x(4x)dxE[X^2] = \int_0^4 x^2 \cdot \frac{3}{32}x(4 - x)\,dx M1 =33204(4x3x4)dx= \frac{3}{32} \int_0^4 (4x^3 - x^4)\,dx =332[x4x55]04= \frac{3}{32}\left[x^4 - \frac{x^5}{5}\right]_0^4 =332(25610245)=332×2565=245= \frac{3}{32}\left(256 - \frac{1024}{5}\right) = \frac{3}{32} \times \frac{256}{5} = \frac{24}{5} A1

Var(X)=2454=45\text{Var}(X) = \frac{24}{5} - 4 = \frac{4}{5} M1 A1

(iii) E[2X+3]=2E[X]+3=2×2+3=7E[2X + 3] = 2E[X] + 3 = 2 \times 2 + 3 = 7 M1 A1

[Total: 7]


Example 3 — 9231/w23/qp/41 Q4 (7 marks):

XX has PDF f(x)=38(x1)2f(x) = \frac{3}{8}(x - 1)^2, 1x31 \le x \le 3, zero otherwise. Find E(X)E(X) and Var(X)\text{Var}(X). Hence find E(4X1)E(4X - 1).

📝 MS 展开查看

E[X]=13x38(x1)2dxE[X] = \int_1^3 x \cdot \frac{3}{8}(x-1)^2\,dx M1 =3813x(x22x+1)dx= \frac{3}{8} \int_1^3 x(x^2 - 2x + 1)\,dx =3813(x32x2+x)dx= \frac{3}{8} \int_1^3 (x^3 - 2x^2 + x)\,dx =38[x442x33+x22]13= \frac{3}{8}\left[\frac{x^4}{4} - \frac{2x^3}{3} + \frac{x^2}{2}\right]_1^3 =38[(81418+92)(1423+12)]= \frac{3}{8}\left[\left(\frac{81}{4} - 18 + \frac{9}{2}\right) - \left(\frac{1}{4} - \frac{2}{3} + \frac{1}{2}\right)\right] =38(20523+4)=38×203=52= \frac{3}{8}\left(20 - \frac{52}{3} + 4\right) = \frac{3}{8} \times \frac{20}{3} = \frac{5}{2} A1

E[X2]=13x238(x1)2dxE[X^2] = \int_1^3 x^2 \cdot \frac{3}{8}(x-1)^2\,dx M1 =3813x2(x22x+1)dx= \frac{3}{8} \int_1^3 x^2(x^2 - 2x + 1)\,dx =3813(x42x3+x2)dx= \frac{3}{8} \int_1^3 (x^4 - 2x^3 + x^2)\,dx =38[x55x42+x33]13= \frac{3}{8}\left[\frac{x^5}{5} - \frac{x^4}{2} + \frac{x^3}{3}\right]_1^3 =38(242540+263)= \frac{3}{8}\left(\frac{242}{5} - 40 + \frac{26}{3}\right) =38(72615+1301560015)= \frac{3}{8}\left(\frac{726}{15} + \frac{130}{15} - \frac{600}{15}\right) =38×25615=325= \frac{3}{8} \times \frac{256}{15} = \frac{32}{5} A1

Var(X)=325(52)2=325254=12812520=320\text{Var}(X) = \frac{32}{5} - \left(\frac{5}{2}\right)^2 = \frac{32}{5} - \frac{25}{4} = \frac{128 - 125}{20} = \frac{3}{20} M1 A1

E[4X1]=4E[X]1=4×521=101=9E[4X - 1] = 4E[X] - 1 = 4 \times \frac{5}{2} - 1 = 10 - 1 = 9 M1 A1

[Total: 7]


:::warning[常见陷阱]

  • E[X2]E[X^2] 积分时仍用 xf(x)x f(x) 而非 x2f(x)x^2 f(x)
  • Var(X)=E[X2](E[X])2\text{Var}(X) = E[X^2] - (E[X])^2 记成 E[X2]E[X]E[X^2] - E[X]
  • 分段 PDF 中 E[X2]E[X^2] 每段积分都需乘以 x2x^2

:::


Question Type 4: Finding Median and Quartiles

求中位数和四分位数。

如何识别

要求 median(中位数)、lower/upper quartile(下/上四分位数)、IQR(四分位距)或 percentiles(百分位数)。

:::note[标准解题方法]

  1. 先由 PDF 求出 CDF F(x)F(x)(若未直接给出)
  2. 确定分位数所在的区间:计算 FF 在各段端点的值
  3. 对中位数解 F(m)=0.5F(m) = 0.5
  4. Q1Q_1F(Q1)=0.25F(Q_1) = 0.25,对 Q3Q_3F(Q3)=0.75F(Q_3) = 0.75
  5. α\alpha 百分位解 F(pα)=α/100F(p_\alpha) = \alpha/100
  6. 确认解落在所假设的分段区间内

:::

:::info[评分标准(MS 模式)]

  • M1 写出 F(m)=0.5F(m) = 0.5(或其他对应值)
  • M1 正确代入 CDF(使用正确的分段)
  • A1 数值正确(3 s.f. 或 exact form)
  • B1 IQR 计算:IQR=Q3Q1\text{IQR} = Q_3 - Q_1

:::

典型例题

Example 1 — 9231/s20/qp/41 Q3 (3 marks):

XX has PDF f(x)=34(2xx2)f(x) = \frac{3}{4}(2x - x^2), 0x20 \le x \le 2, zero otherwise. Find the median of XX.

📝 MS 展开查看

F(x)=3x24x34=x2(3x)4F(x) = \frac{3x^2}{4} - \frac{x^3}{4} = \frac{x^2(3 - x)}{4}, 0x20 \le x \le 2

F(1)=1(2)4=0.5F(1) = \frac{1(2)}{4} = 0.5 M1

Check: m=1m = 1 gives F(1)=12(31)4=24=0.5F(1) = \frac{1^2(3 - 1)}{4} = \frac{2}{4} = 0.5 M1

Median m=1m = 1 A1

[Total: 3]


Example 2 — 9231/w23/qp/41 Q4 (4 marks):

XX has PDF f(x)=38(x1)2f(x) = \frac{3}{8}(x-1)^2, 1x31 \le x \le 3, zero otherwise. Find the lower quartile Q1Q_1 and the upper quartile Q3Q_3.

📝 MS 展开查看

F(x)=(x1)38F(x) = \frac{(x-1)^3}{8}, 1x31 \le x \le 3

For Q1Q_1: F(Q1)=0.25F(Q_1) = 0.25 M1 (Q11)38=14\frac{(Q_1 - 1)^3}{8} = \frac{1}{4} (Q11)3=2(Q_1 - 1)^3 = 2 Q11=23Q_1 - 1 = \sqrt[3]{2} Q1=1+23=2.26Q_1 = 1 + \sqrt[3]{2} = 2.26 (3 s.f.) A1

For Q3Q_3: F(Q3)=0.75F(Q_3) = 0.75 M1 (Q31)38=34\frac{(Q_3 - 1)^3}{8} = \frac{3}{4} (Q31)3=6(Q_3 - 1)^3 = 6 Q31=63Q_3 - 1 = \sqrt[3]{6} Q3=1+63=2.82Q_3 = 1 + \sqrt[3]{6} = 2.82 (3 s.f.) A1

IQR=Q3Q1=6323=0.560\text{IQR} = Q_3 - Q_1 = \sqrt[3]{6} - \sqrt[3]{2} = 0.560 (3 s.f.)

[Total: 4]


Example 3 — 9231/s25/qp/41 Q2 (4 marks):

XX has PDF f(x)=332x(4x)f(x) = \frac{3}{32}x(4 - x), 0x40 \le x \le 4, zero otherwise. (i) Find E(X)E(X). (ii) Find the median of XX.

📝 MS 展开查看

(i) E[X]=04x332x(4x)dx=33204(4x2x3)dxE[X] = \int_0^4 x \cdot \frac{3}{32}x(4 - x)\,dx = \frac{3}{32} \int_0^4 (4x^2 - x^3)\,dx M1 =332[4x33x44]04=332×643=2= \frac{3}{32}\left[\frac{4x^3}{3} - \frac{x^4}{4}\right]_0^4 = \frac{3}{32} \times \frac{64}{3} = 2 A1

(ii) F(x)=0x332t(4t)dt=332[2t2t33]0x=332(2x2x33)F(x) = \int_0^x \frac{3}{32}t(4 - t)\,dt = \frac{3}{32}\left[2t^2 - \frac{t^3}{3}\right]_0^x = \frac{3}{32}\left(2x^2 - \frac{x^3}{3}\right) M1

F(m)=0.5332(2m2m33)=12F(m) = 0.5 \Rightarrow \frac{3}{32}\left(2m^2 - \frac{m^3}{3}\right) = \frac{1}{2} 2m2m33=1632m^2 - \frac{m^3}{3} = \frac{16}{3} 6m2m3=166m^2 - m^3 = 16 m36m2+16=0m^3 - 6m^2 + 16 = 0

By inspection: m=2m = 2: 824+16=08 - 24 + 16 = 0(m2)(m24m8)=0(m - 2)(m^2 - 4m - 8) = 0 m=2m = 2 or m=2±23m = 2 \pm 2\sqrt{3} (reject as outside [0,4][0,4]) Median m=2m = 2 A1

[Total: 6]


:::warning[常见陷阱]

  • 求解中位数前未确认所在的区间——F(\text{left}) < 0.5 < F(\text{right}) 才在该区间求解
  • 求解后未验证解是否落在假设的分段内
  • CDF 含平方/立方时忘记开方(如 m3m^3 解得 mm 需取立方根)
  • 多个可能解时未根据定义域取舍

:::


Question Type 5: Transformation Y=g(X)Y = g(X) — CDF Method

变换 Y=g(X)Y = g(X) 的分布(CDF 法)。

如何识别

已知 XX 的 PDF 或 CDF,求 Y=g(X)Y = g(X) 的 PDF 或 CDF,或求 YY 的期望/方差。

:::note[标准解题方法]

  1. 写出 FY(y)=P(Yy)=P(g(X)y)F_Y(y) = P(Y \le y) = P(g(X) \le y)
  2. 根据 gg 的单调性转换不等式:
    • gg 单调递增:g(X)yXg1(y)g(X) \le y \Rightarrow X \le g^{-1}(y)
    • gg 单调递减:g(X)yXg1(y)g(X) \le y \Rightarrow X \ge g^{-1}(y)
    • gg 非单调(如 X2X^2):需分段处理
  3. FXF_X 或积分表示概率
  4. yy 求导得 fY(y)=FY(y)f_Y(y) = F_Y'(y)
  5. 注明 YY 的取值范围

:::

:::info[评分标准(MS 模式)]

  • M1 FY(y)=P(g(X)y)F_Y(y) = P(g(X) \le y)
  • M1 正确转换不等式得 XX 的范围
  • M1FXF_X 或积分表示概率
  • A1 FY(y)F_Y(y) 形式正确
  • M1yy 求导(链式法则)
  • A1 fY(y)f_Y(y) 正确(含定义域)

:::

典型例题

Example 1 — 9231/w21/qp/41 Q2 (7 marks):

XX has PDF f(x)=34(1x2)f(x) = \frac{3}{4}(1 - x^2), 1x1-1 \le x \le 1, zero otherwise. Find the PDF of Y=X2Y = X^2.

📝 MS 展开查看

Y=X2Y = X^2, so y0y \ge 0. B1

For 0 \le y < 1: FY(y)=P(Yy)=P(X2y)=P(yXy)F_Y(y) = P(Y \le y) = P(X^2 \le y) = P(-\sqrt{y} \le X \le \sqrt{y}) M1 =yy34(1x2)dx= \int_{-\sqrt{y}}^{\sqrt{y}} \frac{3}{4}(1 - x^2)\,dx M1 =34[xx33]yy= \frac{3}{4}\left[x - \frac{x^3}{3}\right]_{-\sqrt{y}}^{\sqrt{y}} =34[(yy3/23)(y+y3/23)]= \frac{3}{4}\left[\left(\sqrt{y} - \frac{y^{3/2}}{3}\right) - \left(-\sqrt{y} + \frac{y^{3/2}}{3}\right)\right] =34(2y2y3/23)= \frac{3}{4}\left(2\sqrt{y} - \frac{2y^{3/2}}{3}\right) =32y12y3/2= \frac{3}{2}\sqrt{y} - \frac{1}{2}y^{3/2} =y2(3y)= \frac{\sqrt{y}}{2}(3 - y) A1

fY(y)=FY(y)f_Y(y) = F_Y'(y) M1 =34y34y= \frac{3}{4\sqrt{y}} - \frac{3}{4}\sqrt{y} =34(1yy)= \frac{3}{4}\left(\frac{1}{\sqrt{y}} - \sqrt{y}\right), 0 \le y < 1 A1

For y1y \ge 1: FY(y)=1F_Y(y) = 1, fY(y)=0f_Y(y) = 0 For y < 0: FY(y)=0F_Y(y) = 0, fY(y)=0f_Y(y) = 0

[Total: 7]


Example 2 — 9231/s23/qp/41 Q6 (8 marks):

XX has PDF f(x)=12sinxf(x) = \frac{1}{2}\sin x, 0xπ0 \le x \le \pi, zero otherwise. Find the PDF of Y=cosXY = \cos X.

📝 MS 展开查看

Y=cosXY = \cos X, x[0,π]cosx \in [0, \pi] \Rightarrow \cos is decreasing from 11 to 1-1, so y[1,1]y \in [-1, 1]. x=cos1yx = \cos^{-1} y, and dxdy=11y2\frac{dx}{dy} = -\frac{1}{\sqrt{1 - y^2}} B1

For y[1,1]y \in [-1, 1]: Since cos\cos is decreasing on [0,π][0, \pi]: FY(y)=P(Yy)=P(cosXy)=P(Xcos1y)F_Y(y) = P(Y \le y) = P(\cos X \le y) = P(X \ge \cos^{-1} y) M1 =cos1yπ12sintdt= \int_{\cos^{-1} y}^{\pi} \frac{1}{2}\sin t\,dt M1 =12[cost]cos1yπ= \frac{1}{2}[-\cos t]_{\cos^{-1} y}^{\pi} =12[(cosπ)(cos(cos1y))]= \frac{1}{2}[(-\cos\pi) - (-\cos(\cos^{-1} y))] =12[1+y]= \frac{1}{2}[1 + y] A1

fY(y)=FY(y)=12f_Y(y) = F_Y'(y) = \frac{1}{2}, y[1,1]y \in [-1, 1] M1 A1

Alternatively by CDF formula for monotonic decreasing: fY(y)=fX(g1(y))dxdy=12sin(cos1y)11y2f_Y(y) = f_X(g^{-1}(y)) \left|\frac{dx}{dy}\right| = \frac{1}{2}\sin(\cos^{-1} y) \cdot \frac{1}{\sqrt{1 - y^2}} =121y211y2=12= \frac{1}{2} \cdot \sqrt{1 - y^2} \cdot \frac{1}{\sqrt{1 - y^2}} = \frac{1}{2} M1 A1

[Total: 8]


Example 3 — 9231/w24/qp/41 Q4 (7 marks):

XX has PDF f(x)=exf(x) = e^{-x}, x0x \ge 0, zero otherwise. Find the PDF of Y=XY = \sqrt{X}.

📝 MS 展开查看

Y=XY = \sqrt{X}, y0y \ge 0. gg is strictly increasing. B1

x=y2x = y^2, dxdy=2y\frac{dx}{dy} = 2y

FY(y)=P(Yy)=P(Xy)=P(Xy2)F_Y(y) = P(Y \le y) = P(\sqrt{X} \le y) = P(X \le y^2) M1 =FX(y2)= F_X(y^2) M1 =0y2etdt= \int_0^{y^2} e^{-t}\,dt =[et]0y2=1ey2= [-e^{-t}]_0^{y^2} = 1 - e^{-y^2} A1

fY(y)=FY(y)=2yey2f_Y(y) = F_Y'(y) = 2y e^{-y^2}, y0y \ge 0 M1 A1

Or directly: fY(y)=fX(y2)2y=ey22yf_Y(y) = f_X(y^2) \cdot 2y = e^{-y^2} \cdot 2y, y0y \ge 0 M1 A1

[Total: 7]


:::warning[常见陷阱]

  • 忽略 gg 的单调性——单调和非单调变换处理方式不同
  • 忘记写 YY 的取值范围(Y=X2Y = X^2y0y \ge 0Y=cosXY = \cos Xyy 有界等)
  • 非单调变换(如 Y=X2Y = X^2)未正确处理正负分支
  • 求导时链式法则遗漏——fY(y)=fX(g1(y))ddyg1(y)f_Y(y) = f_X(g^{-1}(y)) \cdot \left|\frac{d}{dy} g^{-1}(y)\right|

:::


Question Type 6: Piecewise PDF Problems

分段 PDF 综合题。

如何识别

PDF 在两个或多个区间上有不同表达式,通常综合考察求常数、CDF、期望、方差、中位数等多个知识点。

:::note[标准解题方法]

  1. 分别处理每段 PDF
  2. 求常数:各段积分之和等于 1
  3. 求 CDF:逐段从下限积分至 xx,保持 FF 在边界连续
  4. 求期望/方差:E[X]=xf(x)dxE[X] = \int x f(x)\,dx,每段分别积分后求和
  5. 求中位数/分位数:先确定所在区间(用 FF 在各端点的值判断)
  6. 变换 Y=g(X)Y = g(X):注意 ggXX 各段上的单调性

:::

:::info[评分标准(MS 模式)]

  • B1 识别并正确写出各段 PDF
  • M1 每段正确积分
  • A1 每段结果正确
  • M1 各段结果汇总
  • A1/F1 最终答案(可 follow-through 前问错误)

:::

典型例题

Example 1 — 9231/w20/qp/41 Q6 (10 marks):

XX has PDF f(x)={a(1x),0x1,a(x1),1lt;x2,0,otherwise.f(x) = \begin{cases} a(1 - x), & 0 \le x \le 1, \\ a(x - 1), & 1 < x \le 2, \\ 0, & \text{otherwise.} \end{cases} (i) Find aa. (ii) Find F(x)F(x). (iii) Find E(X)E(X) and Var(X)\text{Var}(X).

📝 MS 展开查看

(i) 01a(1x)dx+12a(x1)dx=1\int_0^1 a(1 - x)\,dx + \int_1^2 a(x - 1)\,dx = 1 B1 a[xx22]01+a[x22x]12=1a\left[x - \frac{x^2}{2}\right]_0^1 + a\left[\frac{x^2}{2} - x\right]_1^2 = 1 a(10.5)+a[(22)(0.51)]=a2+a2=a=1a(1 - 0.5) + a[(2 - 2) - (0.5 - 1)] = \frac{a}{2} + \frac{a}{2} = a = 1 A1

(ii) For x < 0: F(x)=0F(x) = 0 B1 For 0x10 \le x \le 1: F(x)=0x(1t)dt=[tt22]0x=xx22F(x) = \int_0^x (1 - t)\,dt = \left[t - \frac{t^2}{2}\right]_0^x = x - \frac{x^2}{2} M1 A1 For 1 < x \le 2: F(x)=01(1t)dt+1x(t1)dt=12+[t22t]1xF(x) = \int_0^1 (1 - t)\,dt + \int_1^x (t - 1)\,dt = \frac{1}{2} + \left[\frac{t^2}{2} - t\right]_1^x M1 =12+[(x22x)(121)]= \frac{1}{2} + \left[\left(\frac{x^2}{2} - x\right) - \left(\frac{1}{2} - 1\right)\right] =12+x22x+12= \frac{1}{2} + \frac{x^2}{2} - x + \frac{1}{2} =1+x22x=x22x+22= 1 + \frac{x^2}{2} - x = \frac{x^2 - 2x + 2}{2} A1 For x > 2: F(x)=1F(x) = 1 B1

(iii) E[X]=01x(1x)dx+12x(x1)dxE[X] = \int_0^1 x(1 - x)\,dx + \int_1^2 x(x - 1)\,dx M1 =01(xx2)dx+12(x2x)dx= \int_0^1 (x - x^2)\,dx + \int_1^2 (x^2 - x)\,dx =[x22x33]01+[x33x22]12= \left[\frac{x^2}{2} - \frac{x^3}{3}\right]_0^1 + \left[\frac{x^3}{3} - \frac{x^2}{2}\right]_1^2 =(1213)+[(832)(1312)]= \left(\frac{1}{2} - \frac{1}{3}\right) + \left[\left(\frac{8}{3} - 2\right) - \left(\frac{1}{3} - \frac{1}{2}\right)\right] =16+(23+16)=1= \frac{1}{6} + \left(\frac{2}{3} + \frac{1}{6}\right) = 1 A1

E[X2]=01x2(1x)dx+12x2(x1)dxE[X^2] = \int_0^1 x^2(1 - x)\,dx + \int_1^2 x^2(x - 1)\,dx M1 =01(x2x3)dx+12(x3x2)dx= \int_0^1 (x^2 - x^3)\,dx + \int_1^2 (x^3 - x^2)\,dx =[x33x44]01+[x44x33]12= \left[\frac{x^3}{3} - \frac{x^4}{4}\right]_0^1 + \left[\frac{x^4}{4} - \frac{x^3}{3}\right]_1^2 =(1314)+[(483)(1413)]= \left(\frac{1}{3} - \frac{1}{4}\right) + \left[\left(4 - \frac{8}{3}\right) - \left(\frac{1}{4} - \frac{1}{3}\right)\right] =112+(43+112)=112+1712=32= \frac{1}{12} + \left(\frac{4}{3} + \frac{1}{12}\right) = \frac{1}{12} + \frac{17}{12} = \frac{3}{2} A1

Var(X)=3212=12\text{Var}(X) = \frac{3}{2} - 1^2 = \frac{1}{2} M1 A1

[Total: 10]


Example 2 — 9231/w22/qp/41 Q5 (11 marks):

XX has PDF f(x)={13,0xlt;1,23(2x),1x2,0,otherwise.f(x) = \begin{cases} \frac{1}{3}, & 0 \le x < 1, \\ \frac{2}{3}(2 - x), & 1 \le x \le 2, \\ 0, & \text{otherwise.} \end{cases} (i) Verify this is a valid PDF. (ii) Find F(x)F(x). (iii) Find the median of XX. (iv) Find P(X > 1.5).

📝 MS 展开查看

(i) f(x)0f(x) \ge 0 for all xx. B1 0113dx+1223(2x)dx=13+23[2xx22]12\int_0^1 \frac{1}{3}\,dx + \int_1^2 \frac{2}{3}(2 - x)\,dx = \frac{1}{3} + \frac{2}{3}\left[2x - \frac{x^2}{2}\right]_1^2 M1 =13+23[(42)(212)]= \frac{1}{3} + \frac{2}{3}\left[(4 - 2) - \left(2 - \frac{1}{2}\right)\right] =13+23(232)=13+23×12=13+13=1= \frac{1}{3} + \frac{2}{3}\left(2 - \frac{3}{2}\right) = \frac{1}{3} + \frac{2}{3} \times \frac{1}{2} = \frac{1}{3} + \frac{1}{3} = 1 A1

(ii) For x < 0: F(x)=0F(x) = 0 B1 For 0 \le x < 1: F(x)=0x13dt=x3F(x) = \int_0^x \frac{1}{3}\,dt = \frac{x}{3} A1 For 1x21 \le x \le 2: F(x)=0113dt+1x23(2t)dtF(x) = \int_0^1 \frac{1}{3}\,dt + \int_1^x \frac{2}{3}(2 - t)\,dt M1 =13+23[2tt22]1x= \frac{1}{3} + \frac{2}{3}\left[2t - \frac{t^2}{2}\right]_1^x =13+23[(2xx22)(212)]= \frac{1}{3} + \frac{2}{3}\left[\left(2x - \frac{x^2}{2}\right) - \left(2 - \frac{1}{2}\right)\right] =13+23(2xx2232)= \frac{1}{3} + \frac{2}{3}\left(2x - \frac{x^2}{2} - \frac{3}{2}\right) =13+4x3x231= \frac{1}{3} + \frac{4x}{3} - \frac{x^2}{3} - 1 =4x3x2323= \frac{4x}{3} - \frac{x^2}{3} - \frac{2}{3} =4xx223= \frac{4x - x^2 - 2}{3} A1 For x > 2: F(x)=1F(x) = 1 A1

(iii) F(1) = \frac{1}{3} < 0.5 and F(2)=1F(2) = 1, so median in [1,2][1, 2]. M1 4mm223=12\frac{4m - m^2 - 2}{3} = \frac{1}{2} 4mm22=324m - m^2 - 2 = \frac{3}{2} 8m2m24=38m - 2m^2 - 4 = 3 2m28m+7=02m^2 - 8m + 7 = 0 m=8±64564=8±84=2±22m = \frac{8 \pm \sqrt{64 - 56}}{4} = \frac{8 \pm \sqrt{8}}{4} = 2 \pm \frac{\sqrt{2}}{2} m=222m = 2 - \frac{\sqrt{2}}{2} (since m2m \le 2) A1 m=1.29m = 1.29 (3 s.f.)

(iv) P(X > 1.5) = 1 - F(1.5) = 1 - \frac{4(1.5) - (1.5)^2 - 2}{3} M1 =162.2523=11.753=1.253=512= 1 - \frac{6 - 2.25 - 2}{3} = 1 - \frac{1.75}{3} = \frac{1.25}{3} = \frac{5}{12} A1

[Total: 11]


Example 3 — 9231/s24/qp/41 Q7 (12 marks):

XX has PDF f(x)={kx,0x2,k(4x),2lt;x4,0,otherwise.f(x) = \begin{cases} kx, & 0 \le x \le 2, \\ k(4 - x), & 2 < x \le 4, \\ 0, & \text{otherwise.} \end{cases} (i) Find kk. (ii) Find F(x)F(x). (iii) Find E(X)E(X). (iv) Find the interquartile range.

📝 MS 展开查看

(i) 02kxdx+24k(4x)dx=1\int_0^2 kx\,dx + \int_2^4 k(4 - x)\,dx = 1 B1 k[x22]02+k[4xx22]24=1k\left[\frac{x^2}{2}\right]_0^2 + k\left[4x - \frac{x^2}{2}\right]_2^4 = 1 k(2)+k[(168)(82)]=2k+2k=4k=1k(2) + k\left[(16 - 8) - (8 - 2)\right] = 2k + 2k = 4k = 1 M1 k=14k = \frac{1}{4} A1

(ii) For x < 0: F(x)=0F(x) = 0 B1 For 0x20 \le x \le 2: F(x)=0x14tdt=x28F(x) = \int_0^x \frac{1}{4}t\,dt = \frac{x^2}{8} A1 For 2 < x \le 4: F(x)=0214tdt+2x14(4t)dtF(x) = \int_0^2 \frac{1}{4}t\,dt + \int_2^x \frac{1}{4}(4 - t)\,dt M1 =12+14[4tt22]2x= \frac{1}{2} + \frac{1}{4}\left[4t - \frac{t^2}{2}\right]_2^x =12+14[(4xx22)(82)]= \frac{1}{2} + \frac{1}{4}\left[\left(4x - \frac{x^2}{2}\right) - \left(8 - 2\right)\right] =12+14(4xx226)= \frac{1}{2} + \frac{1}{4}\left(4x - \frac{x^2}{2} - 6\right) =12+xx2832= \frac{1}{2} + x - \frac{x^2}{8} - \frac{3}{2} =xx281= x - \frac{x^2}{8} - 1 A1 For x > 4: F(x)=1F(x) = 1 B1

(iii) E[X]=02x14xdx+24x14(4x)dxE[X] = \int_0^2 x \cdot \frac{1}{4}x\,dx + \int_2^4 x \cdot \frac{1}{4}(4 - x)\,dx M1 =1402x2dx+1424(4xx2)dx= \frac{1}{4}\int_0^2 x^2\,dx + \frac{1}{4}\int_2^4 (4x - x^2)\,dx =14[x33]02+14[2x2x33]24= \frac{1}{4}\left[\frac{x^3}{3}\right]_0^2 + \frac{1}{4}\left[2x^2 - \frac{x^3}{3}\right]_2^4 =14(83)+14[(32643)(883)]= \frac{1}{4}\left(\frac{8}{3}\right) + \frac{1}{4}\left[\left(32 - \frac{64}{3}\right) - \left(8 - \frac{8}{3}\right)\right] =23+14(323163)=23+14×163=23+43=2= \frac{2}{3} + \frac{1}{4}\left(\frac{32}{3} - \frac{16}{3}\right) = \frac{2}{3} + \frac{1}{4} \times \frac{16}{3} = \frac{2}{3} + \frac{4}{3} = 2 A1

(iv) F(2)=48=0.5F(2) = \frac{4}{8} = 0.5

For Q1Q_1: Since F(2) = 0.5 > 0.25, Q1Q_1 is in [0,2][0, 2]. Q128=14Q12=2Q1=2\frac{Q_1^2}{8} = \frac{1}{4} \Rightarrow Q_1^2 = 2 \Rightarrow Q_1 = \sqrt{2} M1 A1

For Q3Q_3: Since F(2) = 0.5 < 0.75, Q3Q_3 is in [2,4][2, 4]. Q3Q3281=34Q_3 - \frac{Q_3^2}{8} - 1 = \frac{3}{4} M1 Multiply by 8: 8Q3Q328=68Q_3 - Q_3^2 - 8 = 6 Q328Q3+14=0Q_3^2 - 8Q_3 + 14 = 0 Q3=8±64562=8±82=4±2Q_3 = \frac{8 \pm \sqrt{64 - 56}}{2} = \frac{8 \pm \sqrt{8}}{2} = 4 \pm \sqrt{2} Q3=42Q_3 = 4 - \sqrt{2} (since Q34Q_3 \le 4) A1

IQR=(42)2=422=1.17\text{IQR} = (4 - \sqrt{2}) - \sqrt{2} = 4 - 2\sqrt{2} = 1.17 (3 s.f.) B1

[Total: 12]


:::warning[常见陷阱]

  • 求 CDF 时分段边界处未保持连续性
  • E[X]E[X]E[X2]E[X^2] 时各段使用相同的函数形式(忘记每段 PDF 不同)
  • 求中位数时未先判断所在区间,直接使用错误段表达式
  • 分段 PDF 变换 Y=g(X)Y = g(X) 时,忽略 gg 在各段上的不同单调性

:::